Degerli Bilkent Universitesi Mezunlari,

 

Universitemizin kurulusunun 20. yili nedeniyle sizlere, saglik ve egitime adamis oldugu hayati cok sayida kitaba sigacak olan kurucumuz Profesor Doktor Sayin Ihsan Dogramaci’dan soz etmek  istiyorum. Kendisiyle tanismak ve sonra emrinde calismak mutluluguna, 43 yil once erdim. Ve onun, yurdumuzun saglik ve egitim konulari uzerindeki gayret ve emek yüklü,  ozverili mucadelelerinin cok buyuk kismini yasadim.

 

Sayin Ihsan Dogramaci Istanbul Tip Fakultesi’ni bitirdikten sonra A.B.D.’ne, Harvard Universitesi’ne ihtisas yapmaya gitti. O tarihlerdeki en buyuk amaci, yurda donup, oldukca geri kosullarda olan cocuk hastaliklari konusunda calismak, ileri duzeyde bir cocuk hastanesi kurmakti. Onun tükenmez gayretiyle Türkiye 1958’de, Ankara’da, A.B.D. standartlarinda bir cocuk hastanesine kavustu. Sira tip egitiminde idi. Bu arada gelisen ve yurdumuzun her tarafindan gelen hastalara saglik veren Hacettepe Hastaneleri, bir tip fakultesi icin uygun bir ortamdi. 1965 yilinda da Ankara Universitesi’ne bagli olarak Hacettepe Tip ve Saglik Bilimleri Fakultesi kuruldu. Burada tamamen yeni bir anlayisla verilen “Tip Egitimi”, tum Avrupa ulkelerinin ilgisini cekti. Birlesik Krallik’tan, Hollanda’dan ve hatta Avustralya’dan bilim adamlari, mimarlar Hacettepe’yi incelemeye geldiler; takdirlerini belirttiler. 1967 yilinda universite hastaneleri ve kutuphanelerini tetkik icin A.B.D.’ndeydim. Kendisini ziyaret ettigim Johns Hopkins Universitesi’nin rektoru konusmamiz arasinda bana soyle demisti; “Ihsan Dogramaci, egitim konusunda sizin ikinci bir Ataturk’unuzdur.”

 

Hacettepe Universitesi 1967 yilinda ozel bir kanunla kuruldu ve cok kisa bir zamanda, egitim duzeyinin yuksekligi, tam zamanlı calisma kosullarinda olan ogretim uye ve gorevlileri ile unlendi. Yurdumuzda ilk ornek olarak Hacettepe’ye bagli, Eskisehir, Kayseri, Samsun Tip fakulteleri kuruldular. Bildiginiz uzere bu fakulteler daha sonra, o illerde yeni universitelerin kurulmalarına temel oldu. Ne yazik ki “meyve veren agac taslanir” misali, cogu eski universiteler, zamanla Hacettepe’nin duzeyini asagiya cekmeye calistilar ve sonunda da maalesef basardilar. Kurulus kanunu degistirildi ve ODTU ile birlikte, var olan universitelerin kosullarina getirildi. Hacettepe ozellikle Tip Egitimi konusunda hala yurdumuzun en ragbet gosterilen universitesi; ancak kurulusundaki ivmesini kaybettirdiler.

 

Bir iki yeni ornegin disinda Avrupa’da “Ozel Universite” kavrami ya da sistemi yoktur. A.B.D.’nde ise bildiginiz uzere 100-150 yil oncesinden baslayarak yaygin bir bicimde gelismis ve destek gormus cok sayida ozel universite vardir. A.B.D.’nin en seckin 10 universitesinin dokuzu ozeldir. A.B.D.’nin, 1930 yillarindan oncesine gore bilim dallarinda daha fazla Nobel Odulu kazanmasinin onemli nedenlerinden biri, ozel universitelerinin, II.Dunya Savasi oncesi Avrupa’dan kacan bilim adamlarina kucak acmasi, arastirmalarini desteklemesidir. Sayin Ihsan Dogramaci’nin yuksek duzeyde egitim verecek ve arastirmalara acik olacak “seckinlik merkezi” bir ozel universite kurma amaci, Hacettepe’nin kuruldugu yillardan beri vardi. Bu amaca da ancak, Anayasa’da Yuksek Ogretim Kanunu’nun degismesi, yasanin yurdumuzda ozel universite kurulmasina olanak vermesi üzerine eristi ve yillar once kurmus oldugu uc vakif kanaliyla da ilk ozel universiteyi, Bilkent Universitesi’ni kurmus oldu.

 

Hepinizin bildigi uzere Bilkent, bir cok devlet universitesini daha iyiye gitme konusunda motive etti; Baskent, Koc ve Sabanci gibi kaliteli yeni ozel universiteler kurulmasina ornek oldu ve onculuk etti. Sayin Ihsan Dogramaci’nin A.B.D.’nden donusu ile baslattigi saglik ve egitime yaptigi, insana yaptigi yatirimlar meyvelerini verdiler ve sonsuza kadar vermeye de devam edecektir. Bilkent Universitesi sizler gibi degerli mezunlariyla tum dunya ulkelerine ulasacak, yurdumuzun daha iyi tanitilmasina neden olacaktir. 

 

Gundogdu Akkor – 20 Ekim 2004, Baltimore,MD